MTF Lens Grafiği Nedir ve Nasıl Okunur?


Çoğu zaman yeni lens duyurularının içinde gördüğünüz veya kendinize lens almaya karar verdiğiniz zaman yaptığınız araştırmalar sırasında ve genellikle lens testlerinde karşınıza çıkan MTF grafiklerini mutlaka merak etmişinizdir. Bu yazımızda MTF grafiğinin ne olduğunu ve Nikon MTF grafiklerinin nasıl okunması gerektiğini anlatmaya çalışacağız. Çok teknik bir konu olduğu için mümkün olduğunca basit anlaşılabilir bir şekilde ifade etmeye çalışacağız.

AF-S DX NIKKOR 18-300mm f/3.5-5.6G ED VR

MTF Lens Grafiği Nedir?

Tek cümle ile, “Modülasyon Transfer Fonksiyonu” veya “MTF” bir objektifin optik performans potansiyelinin ölçüsüdür. MTF grafikleri farklı Nikkor lenslerin optik performanslarını daha iyi anlamanızı sağlar ve araştırma, karşılaştırma veya satın alma yaparken size yol gösterir. MTF grafiklerini her bir Nikkor lens için hazırlanmış olarak örneğin http://imaging.nikon.com/ sitesinde bulabilirsiniz.

MTF grafiği bir lensin merkezden kenarlara kadarki kontrast ve çözünürlüğünü, ışığı %100 geçirdiği varsayılan “mükemmel” lensi baz alarak gösterir. Lensin kontrastı ve çözünürlüğü arasındaki korelasyon bu çalışma için çok önemlidir.

MTF grafikleri lenslerin optik performanslarını kişisel görüşler, fotoğraf makinelerinin özellikleri, yazılım veya diğer faktörler gibi subjektif değerlere göre değil teorik eşitliklere göre hesapladığı için son derece tercih edilen bir yöntemdir.

Grafikteki y ekseni (dikey eksen) lensin ışık geçirgenliğini gösterir. Buradaki maksimum değer “1.0” dır. Bu değer %100 ışık geçirgenliğini ifade eder. Fakat elbette ki cam %100 şeffaf olmadığı için buradaki %100 geçirgenlik de teknik olarak mümkün değildir.

x ekseni (yatay eksen) ise görüntünün merkezden kenarlara doğru olan mesafesini gösterir. Yani en alt sol köşedeki “0 (sıfır)” lensin merkezini temsil eder ve alt eksen boyunca uzanan numaralar görüntünün kenarlardan uzaklığını milimetreler halinde ifade eder.

Nikon MTF Lens Grafiği Nasıl Okunur?

NİKON MTF grafiğinde iki grup data vardır: Sagittal çizgiler ve meridonial çizgiler.

Sagittal çizgiler (tek parça çizgiler), merkezdeki çapraz çizgilere paralel olarak giden lensin en alt sol köşesinden en üst sağ köşesine kadar lensin ortasından geçen çizgi çiftlerinin kontrast ölçüsünü temsil eder.

Meridonial çizgiler (noktalı çizgiler), lensin merkezinden kenarlara kadar hayali bir çizgi boyunca pozisyonlanan çizgi çiftlerini temsil eder. Fakat bu çizgi çiftleri çapraz çizgiye diktir.

Sagital ve Meridonial değerlerin her biri için iki grup test çizgisi vardır: her milimetrede 10 çizgiden oluşan bir grup ya da çizgi çifti ve her milimetrede 30 çizgiden oluşan ikinci grup.

Genel olarak daha yüksek ve daha düz çizgiler daha iyi olanı ifade eder. Daha yüksek çizgiler daha iyi kontrastı (10 çizgi/mm) veya daha iyi çözünürlüğü (30 çizgi/mm) gösterir. Daha düz çizgiler (soldan sağa) ise görüntünün kenarındaki optik performansın merkezdeki performansa yakın olduğunu gösterir. Aşağıda AF-S DX NIKKOR 35mm f/1.8G lens için bir MTF grafiği görebilirsiniz. Nikon testleri bir lensin performansını MTF grafiği için ölçerken maksimum (en geniş) diyafram lens ile yürütür. Lensin merkezinden itibaren çeşitli noktalardaki Sagital ve Meridonial çizgi çiftleri arasındaki kontrast okunur ve grafikte işaretlenir.

MTF grafiği her milimetre için 10 çizgi ve 30 çizgideki hem Sagital hem de Meridonial çizgilerin ölçümünden oluşur. Bu da 4 ayrı çizgiden oluşan bir grafik oluşturur.

AF-S DX NIKKOR 35mm f/1.8G

Kırmızı 10 çizgi/mm lensin düşük uzaysal frekansı veya düşük çözünürlüğü yeniden üretme yeteneğini gösterir. Bu çizgi lensin contrast değerini ifade eder, daha yüksek ve düz çizgi daha iyidir. Çünkü çizgi yükseldikçe lensin yeniden üretebildiği kontrast miktarı da büyür. Mavi 30 çizgi/mm (her milimetrede 30 çizgi) ise lensin daha yüksek uzaysal frekans veya yüksek çözünürlüğü yeniden üretebilme yeteneğini gösterir. Bu çizgi lensin çözünme gücüne bağlıdır ve yine daha yüksek olması daha iyi olduğu anlamına gelir. Çizgi lensin merkezini temsil eden, grafiğin solundan başlar. Çizgi sağa doğru gittikçe lensin kenarlarını temsil eder. Böylece görüntünün merkezinden kenarlara doğru lensin kontrast ve keskinliğinin nasıl azaldığını görebilirsiniz.

Lensin bokeh etkisini belirlemek için MTF grafiği kullanma;

MTF grafiğinden okunabilen bir diğer faktör de bokeh etkisidir. Bokeh bir lensin odak dışındaki alanlardaki kalitesini ifade eden bir terimdir. Bokeh etkisi lensten lense değişiklik gösterir. Bu etki kullanılan lens elemanlarının kalitesi ve lensin dizaynındaki diyafram bıçağı sayısından etkilenir (daha fazla bıçak daha çok halka üretir bu yüzden daha iyi bokeh etkisi oluşturur). Daha yakın katı ve noktalı çizgi de birlikte belirli lensler üzerinde odak dışı etkiyi yumuşatacaktır.

Lens performansı;

MTF grafikleri aynı üreticinin benzer iki lensini karşılaştırmak için de kullanılabilir. Ancak test etme ve görüntüleme farklılıkları sebebiyle farklı üreticileri karşılaştırmak zordur. Ayrıca MTF grafikleri bir lensin optik performansını yalnızca teorik olarak ölçer. Diğer birçok faktör (kamera görüntüleme sensörü, kamera yazılımı ayarları, filtreler, konu, konu / kamera hareketi vb) nihai görüntü kalitesini büyük ölçüde etkiler dolayısıyla MTF grafiği bir lensi karşılaştırırken veya satın alırken yalnızca başlangıç noktası olarak kullanılmalıdır.